ފޯޅަވަހީގެ ސިޔާދަތީ ބާރުގެ މައްސަލައަކީ އިނގިރޭސިވިލާތާއި މޮރިޝަސްއާ ދެމެދު އޮތް ކަމެއް ކަމަށް އިނގިރޭސިވިލާތުން ބުނެފިއެވެ.
ފޯޅަވަހީގެ މިލްކުވެރިކަން މޮރިޝަސްއަށް ދިނުމަށް އިނގިރޭސިވިލާތުން ނިންމި ނިންމުމަށް ރާއްޖޭން އިއުތިރާޒުކޮށްފައިވާތީ އެކަމާ ގުޅިގެން ތުރުކީގެ ”އަނަޑޯލޫ“ ނޫހުން ކުރި ސުވާލަކަށް ޖަވާބު ދެމުން އިނގިރޭސި ފޮރިން އޮފީހުން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ބުނެފައިވަނީ، ”ޗާގޯސް އައިލެންޑްސްގެ ސިޔާދަތީ ބާރުގެ މައްސަލައަކީ އިނގިރޭސިވިލާތާއި މޮރިޝަސްއާ ދެމެދު އޮތް ކަމެއްކަން އެކި ކޯޓުތަކާއި، ނިންމުންތަކާއި އަދި މުއައްސަސާތަކުން ވަނީ ސާފުކޮށްދީފައި“ ކަމަށެވެ.
ޗާގޯސްގެ ސިޔާދަތީ ބާރު މޮރިޝަސްއާ ހަވާލުކުރުމަށް އިނގިރޭސިވިލާތުން އެކުލަވާލި އެއްބަސްވުމަށް އިއުތިރާޒުކުރާ ކަމަށް ދިވެހި ސަރުކާރުން މިދިޔަ ބުރާސްފަތި ދުވަހު ވަނީ ހާމަކޮށްފައެވެ.
މިދިޔަ ބުރާސްފަތި ދުވަހު ރައީސް ޑރ. މުޙައްމަދު މުއިއްޒު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގައި ރިޔާސީ ބަޔާން އިއްޔަވމުން ވިދާޅުވީ، މި ނިންމުމާ ދެކޮޅުކަން ހާމަކޮށް، 8 ނޮވެމްބަރު 2024 އަދި 18 ޖެނުއަރީ 2026 ގައި ރަސްމީކޮށް އިނގިރޭސިވިލާތަށް އިއުތިރާޒު ހުށަހަޅާފައިވާ ކަމަށެވެ.
ނަމަވެސް، އިނގިރޭސި ފޮރިން އޮފީހުން ފާހަގަކުރި ގޮތުގައި، ޑިއޭގޯ ގާސިއާ އެއްބަސްވުމުގައި ”ވަރުގަދަ ސަލާމަތީ މާއްދާތަކެއް“ ހިމެނޭތީ، އެ ރަށުގައި އޮންނަ އަސްކަރީ މަރުކަޒަށް އެއްވެސް އުނިކަމެއް ނާންނާނެއެވެ.
”މި އެއްބަސްވުމުގެ ސަބަބުން ކުރިއަށް އޮތް ޖީލުތަކަށް އެ މަރުކަޒު ރައްކާތެރިކުރެވި، ތަފާތު ނުރައްކާތަކާ ކުރިމަތިލުމަށް ބޭނުންވާ މުހިންމު ގާބިލުކަން އިނގިރޭސިވިލާތަށް ދެމެހެއްޓޭނެކަން ކަށަވަރުވޭ،“ ބަޔާނުގައި އިތުރަށް ބުނެފައިވެއެވެ.
މިދިޔަ އަހަރުގެ މޭ މަހު އިނގިރޭސިވިލާތާއި މޮރިޝަސްއާ ދެމެދު ސޮއިކުރި އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން، ދެ ގަރުނަށްވުރެ ގިނަ ދުވަސްވީ އިނގިރޭސި އިސްތިއުމާރީ ވެރިކަން ނިމުމަކަށް ގެނެސް، ޗާގޯސްގެ ސިޔާދަތީ ބާރު މޮރިޝަސްއަށް ދިނުމަށް ވަނީ ނިންމާފައެވެ. އޭގެ ބަދަލެއްގެ ގޮތުން، ސްޓްރެޓީޖިކް ގޮތުން މުހިންމު ޑިއޭގޯ ގާސިއާ އަސްކަރީ މަރުކަޒު ކުރިއަށް އޮތް 99 އަހަރަށް އެމެރިކާ އާއި އިނގިރޭސިވިލާތަށް ބޭނުން ކުރެވޭނެއެވެ.
މި އެއްބަސްވުމަށް އަމަލުކުރަން އަދި ފަށާފައެއް ނުވެއެވެ. އެއީ ދެ ގައުމުގެ ދާހިލީ މަރުހަލާތަކުން އެއްބަސްވުން ތަސްދީގުކުރަން ޖެހޭތީއެވެ.
އިންޑިއާ ކަނޑުގެ މެދުތެރޭގައި، 60 އަށްވުރެ ގިނަ ރަށް ހިމެނޭ 7 އަތޮޅުގެ މައްޗަށް އެކުލެވޭ ޗާގޯސް އައިލެންޑްސް އޮންނަނީ ރާއްޖޭގެ ދެކުނުން ގާތްގަނޑަކަށް 500 ކިލޯމީޓަރު (310 މޭލު) ދުރުގައެވެ.
